پير جمال الدين محمد اردستانى

98

شرح الكنوز و بحر الرموز ( فارسى )

نويسندگى و شاعرى مؤلف در آثار ديگر او و ارتباط منطقى مطالب نسخ با شخصيت و عقايد وى و همچنين مذهب و عقايد كاتبان و ميزان فهم و سوادشان ، توجه شده است . علاوه بر اين در هرجا نسخهء اصل داراى ، جاافتادگى ، ناخوانايى ، اغلاط املايى و دورى از روابط منطقى بين كلمات بوده و يا در مواردى كاتب اشتباهاتى داشته مثلا مطلبى را جابه‌جا يا مكرر نوشته ضمن اشاره به آنها همهء نسخه‌هاى ديگر حتى كم‌اعتبارترين آنها در نظر گرفته شده تا گزينش نهايى به صحيح‌ترين شكل ممكن صورت بگيرد . نكتهء ديگر اينكه چون سبك نويسندگى و شاعرى پيرجمال در مثنويهايش بسيار پراكنده است و در ميان داستانها و موضوعات اصلى داستانها و مطالب مختلف فراوان آمده است . جداسازى ابواب و فصول و يا سرعنوانهاى كتاب بسيار دشوار است به همين جهت در اين تصحيح تا جايى كه امكان داشته ابواب و فصولى ترتيب داده شده ولى به دليل پراكندگى مطالب خواننده بايد خود دنبالهء مطالب را بيابد و پىگيرى كند . اما در خصوص چگونگى نگارش و تبديل رسم الخط نسخهء اصل ، همان گونه كه در بخش معرفى اصالت و درجهء اعتبار اين نسخه گفته شد به دليل رسم الخط منحصر به فرد اين نسخه ، رسم الخط آن با كمترين تغيير ممكن ارائه شده تا ويژگيهاى خاص زبان‌شناسى و نوع نگارش كاتب قابل دسترسى علاقه‌مندان و محققان باشد ، علاوه بر اين صحيح نيست براى نزديك كردن متون گذشته به‌خصوص متون منظوم به زبان امروز رسم الخط متون را تغييرات اساسى داد تا به اصطلاح ، خواننده امروزى بتواند آن را بخواند ، اين تغييرات همان گونه كه ممكن است يك عمارت تاريخى را دچار صدمه كند به همان ميزان مىتواند براى نسخ خطى خطرناك باشد و بسيارى از اطلاعاتى كه همراه رسم الخط يك نسخه وجود دارد را از بين مىبرد . آيات موجود در متن با خود قرآن و صورت امروزى آن مقابله شده و احاديث ، اقوال و اشعار عربى هم از چند منبع مختلف استخراج شده و با متن مقابله شده‌اند ، تا اگر تفاوتى در نسخهء اصل وجود دارد و يا توسط كاتب وارد شده نشان داده شود ، در ضمن با